مصاحبه و گفتگو  /  انقلاب اسلامی

گفت وگویی درباره تسخیر لانه جاسوسی

 ارائه روایت حقیقی و دست اول از حوادث انقلاب یکی از مطالبات رهبر انقلاب اسلامی در سال های اخیر بوده است. کاری که اگر از انجام آن غفلت شود دشمن با ارائه روایت دروغ از حوادث تاریخی واقعیت آن ها را قلب خواهد کرد. تسخیر سفارت آمریکا در سیزده آبان سال ۱۳۵۸ یکی از حوادث مهمی است که حضرت آیت الله خامنه ای با تأکید بر اهمیت روایت آن فرمودند: «شما اگر حادثه ی تسخیر لانه ی جاسوسی را روایت نکنید -که متأسّفانه نکردیم- دشمن روایت میکند و کرده؛ دشمن روایت کرده، با روایتهای دروغ. این کاری است که ما باید انجام بدهیم؛ وظیفه ی جوانهای ما است.» ۱۴۰۰/۰۹/۲۱  به مناسبت ۱۳ آبان روز مبارزه با استکبار جهانی و تسخیر لانه جاسوسی به دست دانشجویان پیرو خط امام، «ریحانه»؛ بخش زن، خانواده و سبک زندگی رسانه khamenei.ir در گفتاری از خانم دکتر زینب کدخدا، از دانشجویان پیرو خط امام و استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران به روایت گوشه ای از خاطرات روزهای تسخیر لانه جاسوسی آمریکا پرداخته است.

منبع : دفتر حقظ و نشر آثار حضرت آیت الله العظمی خامنه ای مصاحبه شونده : کدخدا، زینب تعداد بازدید : 76     تاریخ درج : 1402/08/14    

 من با شخصیت امام خمینی در همان جا آشنا شدم

بنده زینب کدخدا در حال حاضر استاد دانشکده ی دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران هستم و بعضی از روزهای هفته در مطب مشغول طبابت هستم. سه تا بچه داشتم که ازدواج کردند و شش نوه دارم. زمان قبل از انقلاب دانش آموز دبیرستانی بودم و فعالیت های سیاسی به آن صورت نداشتم.

در آن روزها با تعدادی از دوستان که در یک جلسه ی اعتقادی همدیگر را پیدا کرده بودیم، هرزمان که درس های مدرسه اجازه می داد هفته ای یک یا دو بار دور هم جمع می شدیم و یکی دو نفر از خانم هایی که قبلاً حوزه ی علمیه درس خوانده بودند برایمان کلاس برگزار می کردند. در این جلسات بیشتر تفسیر قرآن، اصول اعتقادی و عربی به صورت خلاصه آموزش داده می شد. من با شخصیت امام خمینی در همان جا آشنا شدم. در جلسات آنجا متوجه شدم که امام مرجع اعلم هستند و شروع کردم از ایشان تقلیدکردن؛ همین باعث شد که دوستان همفکر همدیگر را پیدا بکنیم. گاه گاهی صحبت از سیاست و زندانیان سیاسی و مسائل این چنینی می کردیم. گاهی بعضی از وابستگانمان که زندانی سیاسی بودند نیز به جلسات ما می آمدند.

همچنین از ساواک هم ما را تحت نظر داشتند و ما معمولاً ادعا می کردیم که صرفاً قرآن و نهج البلاغه و اصول اعتقادی می خوانیم و کاری به کار سیاست نداریم. اما در عمق وجودمان آشنایی با انقلاب از همان موقع شروع شد.

 ورود دانشجو با چادر ممنوع!

سال ۵۶ درست آن زمانی که تظاهرات و اعتصاب ها داشت اوج می گرفت، من وارد دانشگاه شدم. درست در همان سال دستور آمده بود که ورود دانشجوها با چادر ممنوع است، من چون زمینه ی اعتقادی داشتم و خانواده ام هم اهل حجاب و چادر و اینها بودند، با چادر وارد دانشگاه شدم. تعداد دانشجویان چادری در قسمت پزشکی کم بود و بدین ترتیب نیروهای ساواک ما را کاملاً زیرنظر داشتند. جاهایی که مجبور بودیم روپوش سفید بپوشیم با روپوش بودیم؛ ولی در حالت عادی چادر سرمان بود. همین پوشش مشترک باعث شده بود که با یک عده از هم فکرهایمان دور هم جمع بشویم و دیگران به عنوان فرد مذهبی، به ما احترام بگذارند. از همان موقع وارد انجمن اسلامی شدم.

 امام محور همه تشکل ها بود

انقلاب که پیروز شد طیف های مختلف دانشجویی خودبه خود رفتند و از ما جدا شدند و انجمن اسلامی یک گروه متعلق به مذهبی ها شد. در ابتدا تقریباً محور همه ی تشکل ها امام خمینی (ره) بود؛ اما مدتی بعد عقاید و سلایق مختلف به وجود آمد و کم کم محوریت امام مخصوص طیف مذهبی شد که در خط امام حرکت می کردند که ما هم جزو آنها بودیم.

تا زمان تسخیر لانه هنوز افرادی بودند که با وجود اختلاف نظرها و سلیقه ها هنوز جزو انجمن اسلامی بودند و از نظر خط فکری کاملاً جدا نشده بودند. اما تقریباً با وقایع مربوط به تسخیر لانه به شکل واضح تری خط ها از هم جدا شد و مسیرها تمایز پیدا کرد. با صحبت هایی که می شد، اتفاقاتی که می افتاد، شخصیت هایی که حرف می زدند، سخنرانی هایی که شکل می گرفت و کم کم افراد از یکدیگر جدا می شدند. دانشجویان خط امام هم از تشکل های دیگر مستثنی نبودند و از اول یک تشکل کاملاً خالص نبود، به مرور با جداشدن افراد با نگاه های متفاوت الحمدللّه یک عده ی خوبی هم پیرو دستورات امام ماندند.

 این اتفاق نباید به نام امام تمام بشود...

در دانشکده ها انجمن های اسلامی مشغول فعالیت های خودشان بودند و نظم خاصی هم نداشتند. با به وجودآمدن دفتر تحکیم وحدت دانشجویان، انجمن ها سعی می کردند که با دفتر تحکیم در ارتباط باشند تا مدیریت هماهنگی شکل بگیرد.

بعضی از دانشجوهای شریف، علوم پزشکی تهران و دانشکده فنی که در دفتر تحکیم ذیل کلاس های عقیدتی دور هم جمع شده بودند به این نتیجه رسیده بودند که تمام اتفاق هایی که در سفارت آمریکا رخ می دهد مشکوک است و اقدامات دولت وقت هم به شدت تحت تأثیر همین وقایع و اتفاقاتی است که در سفارت اتفاق می افتد. بعد به این نتیجه رسیده بودند که ما باید حرکتی دانشجویی انجام دهیم و برای اینکه این اتفاق نه به نام امام تمام بشود نه برای دولت بد بشود و درعین حال هم اعتراضاتمان را به دولت بفهمانیم و بگوییم که این راهی که می رود راه انقلاب نیست.

همان جلسات منجر شد به اینکه نمایندگانی از انجمن های اسلامی دانشگاه ها دعوت بکنند. آن موقع هم دانشگاه ها به این زیادی نبود، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، صنعتی شریف، یکی دو تا دانشگاه دیگر و مدرسه عالی بود. نتیجه این شد که اعتراضشان را به سفارت به یک نوعی اعلام کنند؛ ولی دقیقاً به این معنا نبود که طولانی بشود و اهدافی را به صورت بلندمدت نریخته بودند شاید اول فکر می کردند که بیایند بپرند از دیوار و به اصطلاح صحبتی بکنند. اما شاید یکی از معجزات خداوند بود و همان طور که امام گفتند انقلاب دوم بود.

قضیه خیلی آرام پیش رفت و به گونه ای شد که خود اینها آمدند و خودشان را بدون هیچ تیراندازی تسلیم کردند. حتی من یادم است به عنوان یک دانشجو پرسیدم که ما چند روز قرار است اینجا بمانیم، گفتند فوقش یکی دو روز هستیم تا ببینیم چه می شود. این تا ببینیم چه می شود؛ یعنی منتظر بودند ببینند عکس العمل امام چه هست. یعنی با خودشان قرار گذاشته بودند که اگر کشته هم شدیم، مسئله ای نیست. فقط می دانیم این کاری که می کنیم درست است؛ اما دلمان نمی خواهد که امام ناراحت بشود. اگر امام به ما پیام دادند که برگردیم بیاییم بیرون، این کار را می کنیم اگر هم تأیید کردند ادامه می دهیم. یعنی همین طوری با قدم قدم جلو رفتن شروع کردیم.

 تسخیر لانه جاسوسی دست خدا بود

این ایده ی اعتراض به سفارت همیشه در ذهن دانشجوهای مبارز بود. اما فقط دانشجویان پیرو خط امام موفق شدند آن هم به خاطر اینکه کاملاً چشمشان به دهان امام بود که آیا امام تأییدشان می کند یا نه. یادم است با آمدن احمد آقای خمینی که پیام امام مبنی بر این که ما چه کار خوبی کردیم و کارتان درست است، اصلاً انگار بچه ها یک روحیه ی دیگری پیدا کردند و فکر کردند باید پایداری کنند و دیگر هر جور شده باید مقاومت کنند. ظهر هم ساعت ۲ از اخبار امام پیام دادند و این دیگر دل بچه ها را بیشتر قرص کرد.

تا قبل پیام امام، دولت خیلی فشار آورده بود که از سفارت خارج شوید و جمع کنید؛ ولی همین پیام و آمدن احمد آقای خمینی دیگر این عزم را در بچه ها راسخ کرد و همین طور هم بچه ها به طرف آخر سفارت می رفتند و بدون هیچ مقاومتی توانستند همه ی گروگان ها را بگیرند.

همه چیز این ماجرا عجیب است حتی من مثلاً یادم است باران می آمد. مردم جمع شده بودند که چه خبر است شما چرا رفتید داخل. به من گفته بودند شما پشت این میله ها بایست و از اینجا مواظب باش کسی داخل نیاید. ما نه اسلحه داشتیم نه هیچ چیز. قصد ما این بود که یک اعتراضی باشد و تیپ دانشجو هم از نظر سیاسی برای مردم قابل قبول است؛ چراکه با علم و از سنگر دانشگاه حرف می زند.

همه چیز دست خدا بود من حتی دیدم کسی که کلاه خود دارد و خودش را پوشانده باشد از پشت پنجره با تفنگ ایستاده؛ ولی نه شلیکی شد نه هیچ چیز. آنها هم می ترسیدند که نسبت به ما عکس العملی نشان بدهند و این واقعاً جزو توفیقات الهی بود. این جزو الهاماتی بود که به این دانشجوها شده بود. واقعاً دلشان با امام بود و منتظر بودند امام دستوری بدهند تا هر چه امام می گوید گوش بکنند. قبلش را برنامه ریزی کرده بودند؛ ولی بعدش را منتظر بودند که هر چه امام می گوید همان کنند. همین باعث شد که پیوند بین این دانشجوها و مردم اتفاق بیفتد.

 امام آدم اصلی این ماجرا بود

مردم زیادی بعد از پیام امام حمایت کردند، پشت میله ها می آمدند حتی شب ها می خوابیدند از کشورهای و جاهای مختلف می آمدند. همان موقع یک قسمتی را به عنوان روابط عمومی تشکیل دادند تا کسانی که از بیرون می خواهند بیایند شناسایی شان کنند. بچه ها ازقبل یک برنامه ریزی هایی داشتند. چون جلسات عقیدتی شان در دفتر تحکیم خواه ناخواه یک نظمی درشان به وجود آورده بود. بعد از آن بلافاصله تشخیص دادند که همان دم در انتظامات داشته باشند، باید از این گروگان ها نگهداری بکنند. دختر و پسر را به صورت خیلی سریع و اورژانسی گروه بندی کردند تا از قسمت های مختلف سفارت حفاظت بکنیم. واقعاً بچه های مسلمان مذهبی بودیم.

شهید ورامینی از آن افرادی بود که به ما آموزش نظامی می داد. یک شورای هفت نفره درست کردند که این شورای هفت نفره تقریباً بتواند همه ی این کارها را تنظیم و مدیریت بکند. معمولاً اینها جلسه تشکیل می دادند یک سری گروگان دست ما بود، باید اینها جوابگو بودند. خود نماینده های شورای هفت نفره هم با خود دانشگاه ها جدا می نشستند.

به نظر من اگر آن شناخت دانشجوها از امام و سابقه ی ایشان در مبارزاتی که با آمریکا داشت نبود این اتفاق نمی افتاد. امام به هیچ وجه نمی توانست سلطه ی آمریکا را بپذیرد. به نظرم می آید که امام آدم اصلی این ماجرا بود. اگر که آن پیوند قلبی و روحی بچه های دانشجو با امام نبود اصلاً موفق نمی شدیم.

 حضور بانوان دانشجو در تسخیر لانه جاسوسی

در تمام تظاهراتی که در سال های پیروزی انقلاب اتفاق می افتاد، خانم ها حضور خیلی فعال و برجسته ای داشتند. حتی خود امام خانم ها را خیلی تشویق می کردند. ما دوستان زیادی در دانشکده ی پزشکی داشتیم که جزو زندانیان سیاسی بودند و با پیروزی انقلاب اینها آزاد شدند و همپای همسرانشان و دانشجویان دیگر به فعالیت های سیاسی می پرداختند؛ بنابراین این تفکر که خانم ها نباید شرکت بکنند اصلاً وجود نداشت و حتی در انجمن اسلامی دانشگاه ها هم این خودباوری به خانم ها القا می شد و مخصوصاً که حجاب و حالا به صورت مانتو روسری یا به صورت چادر، وجهه ی مذهبی خانم ها را مشخص می کرد. گرچه در دانشگاه ها خانم های محجبه انگشت شمار بودند؛ ولی به آنها خیلی احترام گذاشته می شد و اینها هم عقایدشان را خیلی خوب بیان می کردند. این بود که در جریان لانه ی جاسوسی هم اصلاً این طور نبود که فکر بکنند خانم ها نقشی ندارند. از همان اول خانم ها، در بطن ماجرا بودند.

شجاعت و عفت بچه ها در آن اتفاق درس بزرگی برای بانوان و دخترهای امروز است. خانم ها سعی می کردند که از نظر حجاب و عفت کلامی در برخورد با آقایان، کاملاً نه کم وبیش سعی می کردند که مسائل شرعی را رعایت بکنند و این خودش یک مزیّتی برای خواهرها بود. هیچ برچسبی به ایشان نمی چسبید. همه ی این خواهرها باحجاب بودند. ما اصلاً خواهر بی حجاب نداشتیم باحجاب هم وارد شدیم. حالا یک سری مانتو روسری بودند، یک سری با چادر بودند.

 خط امام همان مبارزه با آمریکا بود

خدا یک اطمینان خاطر و آرامشی در دل ما گذاشته بود و شاید به اتکا امام بود که می دیدیم امام این قدر آرام صحبت می کنند. ما هم به پشتیبانی امام فکر می کردیم که هیچ اتفاقی نمی افتد. حتی در آن موقعی که آمریکایی ها به طبس آمده بودند تا مثلاً حمله کنند، باز هم ما نگران نشدیم. تنها چیزی که ما را خیلی رنج می داد این بود که اختلاف عقیده و اختلاف خط سیاسی در بین بچه ها پیدا شد.

این مخالفت امام با آمریکا یکی دوروزه به وجود نیامده نبود. یک دفعه امام نگفت آمریکا هیچ غلطی نمی تواند بکند یا مثلاً آمریکا دشمن اصلی هست. سال های سال بود که خط امام همان مبارزه با آمریکا بود.

 تسخیر سفارت انقلاب دومی بود که مبارزه ی با آمریکا را جهانی کرد

شاید این عملیات دانشجویان، تنها گروگان گیری ای در دنیا بوده که به این شکل موفق پیش رفت؛ چراکه این همه حمایت مردمی پشت آن بود، حمایت امام که جای خود دارد. در حقیقت انقلاب دومی بود که درجهانی شدن انقلاب سهم ویژه ای داشت، بچه ها جهانی شدند، مبارزه ی با آمریکا هم جهانی شد.

توصیه ام به کل دانشجویان این است که مطالعات خود را در همه زمینه ها افزایش دهند. دانشجوهای آن موقع به دلیل برخورد با کمونیست ها و عقاید مختلف مطالعات مختلفی در همه زمینه های از دینی گرفته تا خود متون مکاتب سیاسی داشتند شاید چند صد برابر اطلاعات و مطالعاتی که امروز دانشجوها دارند. اطلاعاتمان را دررابطه با دین و قرآن و احادیث بالا ببریم. خودمان را تقویت بکنیم، خود دانشجوها خودشان را تقویت کنند.

 دست خدا را دیدیم

ما کاره ای نبودیم می گویم هر چه بود امام بود، خدا بود. یکی از چیزهایی هم که بچه ها در سفارت همیشه به خودشان می گفتند این بود که: فکر نکنید شما کسی هستید؛ یعنی هیچ وقت خودتان را پیش برنده ی اتفاقات ندانید. همه دست خداست و واقعاً هم دست خدا بود. من خوشحالم که آن برهه از تاریخ را توانستم باشم و ببینم. خداوند ان شاءاللّه همه ی آن کسانی که در این قضیه شرکت داشتند در پناه خودش عاقبت بخیرکند و اسرائیل و آمریکا را همان طور که آن موقع می گفتیم مرگ بر آمریکا نابود کند، این مرگ هر چه زودتر فرابرسد و مظلومان عالم از چنگ این هیولاهای جهان ان شاءالله نجات پیدا کنند.

 

کلمات کلیدی
تسخیر لانه جاسوسی آمریکا  |  13 آبان  |  مبارزه با آمریکا  | 
لینک کوتاه :