علما و مفاخر  /  علما و بزرگان دینی  /  قرن دهم  /  میر شمس الدین محمد بمی

شاعری خوش ذوق


تعداد بازدید : 182     تاریخ درج : 1390/10/06    

در غالب تذکره های عصر صفویه و نیز پس از آن، میر شمس الدین به عنوان مردی ادیب و نکته سنج و شاعری نیکوخصال معرفی گردیده است. تذکره نویسان یادآور شده اند که میرشمس محمد کرمانی عارفی کامل، صاحب کمال، فصیحی شیرین مقال و... بوده است و این رباعی را از او نقل کرده اند.

در میکده عشق شرابی دگر است

در شرع محبّت احتسابی دگر است

مستانِ تو فارغند از روز حساب

زین طایفه در حشر حسابی دگر است[1]

سام میرزای صفوی او را از بزرگزاده های کرمانی و کریمان زمان می داند و این مطلع را از او نقل می کند:

آن شوخ جفا جو که ز گل پیرهنش

صد یوسف یعقوب به چاه ذقنش[2]

یک مورخ صفوی چند بیتی از اشعارش را نقل کرده که در آن تخلص وی، که «فهمی» بوده، دیده می شود.

شراب عشق در هر مشربی کیفیتی دارد

ز شیرین کوهکن حالی و خسرو حالتی دارد

سبوی باده بر سر می رود «فهمی» به میخانه

به محرابش نیامد سر فره، خوش همتی دارد[3]

قاضی احمد قمی در مورد ذوق و طبع ادبی میر شمس الدین نوشته است. «باوجود عُلّو نسب و شموّ حَسب و بیعَتِ منصب، هرگز خیال کبر پیرامون خاطِر عاطِر ایشان نمی گشت و در میدان سخنوری و شعر و شاعری تفوق و رجحان از شعرای زمان ربوده و فهمی تخلص می کردند و گاهی به فکر آن (سرودن شعر) می افتادند و آنچه از نتایج طبع وقّاد آن حضرت سر زده و فقیر به طریق حروف تهجّی در سلک تحریر کشیده از قصاید و هفت بند و غزلیات و رباعیات و دیباچه بر آن نوشته، هزار بیت می شود و این بیت از روایح انفاس ایشان است.

تَنَش را دیدم از چاک گَریبان

گریبان چاک کردم تا به دامان

و کثر اشعار آبدار دُرَر بار آن حضرت را با کماهی حالات و اوصاف در جلد چهارم کتاب تذکرة الشعراء و مناقب الفضلاء، که به مونس ابرار مرسوم است، منظوم ساخته ام.[4]

پی نوشت ها:

[1] تذکره هفت اقلیم، ج 1، ص 287، پاورقی مصحح.

[2] تذکره تحفه سامی، سام میرزا صفوی، ص 60.

[3] حدائق السلاطین فی کلام الخواتین، علی بن طیفور بسطامی، تصحیح شریف النساء بیگم انصاری هندی، ص 225.

[4] خلاصةالتواریخ، ص 812.

لینک کوتاه :