ویژه نامه  /  ويژه نامه های مناسبت های ملی

ویژه نامه صدای پای بهار

عید نوروز و سنّت های پسندیدۀ آن مورد تأیید اسلام است. در این ایام، بازار مهمانی و دید و بازدید بسیار پررونق است. با آغاز سال نو، روح تازه ای در جان افراد دمیده می شود. این فرصت مانند سکوی پرش به سوی نیکی هاست؛ نیکی هایی که در قرآن کریم، به پیشی گرفتن در آن تشویق شده اند. این فضای زیبایی که با آغاز سال نو و طراوت فصل بهار، در اهالی نوروز پدید می آید، فرصتی برای تجربه های تازه معنوی است. برخی تنها نیازمند تغییر نگاه هستند تا آداب و تشریفات نوروزی خود را به سوی آسمانی و معنوی شدن، تغییر دهند.

تعداد بازدید : 11404     تاریخ درج : 1390/12/22    

آخرین تاریخ بروزرسانی ویژه نامه: 29 اسفند 1398

تاریخچه و آداب و رسوم نوروز

جشن نوروز با تحویل سال یا لحظهٔ اعتدال بهاری آغاز می شود. در دانش ستاره شناسی، اعتدال بهاری یا اعتدال ربیعی در نیم کره شمالی زمین به لحظه ای گفته می شود که خورشید از صفحه استوای زمین می گذرد و به سوی شمال آسمان می رود. این لحظه، لحظه اول برج حمل نامیده می شود. نوروز قرن هاست بر همه جشن های جهان فخر می فروشد، جشن جهان است و روز شادمانی زمین، آسمان و آفتاب و جوش شکفتن ها و شور زادن ها و سرشار از هیجان هر آغاز. جشن های دیگر، اغلب انسان ها را از کارگاها، مزرعه ها، دشت و صحرا، کوچه و بازار، باغ ها و کشتزارها، در میان اطاق ها و زیر سقف ها و پشت درهای بسته جمع می کند؛ اما برخلاف آن جشن های ملی، نوروز همه را به دشت و صحرا، استشمام بوی عطر گل ها، مشاهده درخشش آفتاب، شنیدن نغمه های دل انگیز بلبلان و گنجشک ها، خروش پر شتاب رودخانه ها و نغمه دل انگیز لرزش طبیعت و دریاها دعوت می کند.

چهار شنبه آخر سال، چهارشنبه سوری یا چهارشنبه سوزی!

نسیم باد نوروزی

سفر به نوروز

قرآن و عید نوروز

نوروزنامه

هفت سین و هفتادهزار امید

عید نوروز فصل رویش جشن و شادی

آیین های بهاری درحوزه تمدنی نوروز

نوروز در کشورهای آسیای میانه

گذشته از ایران، در آسیای صغیر و یونان، و در حوزۀ تمدن ایرانی، برگزاری جشن ها و آیین هایی را در آغاز بهار سراغ داریم. در منطقه ی «لیدی» و «فری ژی»، براساس اسطوره های کهن، به افتخار سی بل، الهی ی باروری و معروف به مادر خدایان، و الهه یآتیس، جشنی هنگام رسیدن خورشید به برج حمل و هنگام اعتدال بهاری، برگزار می شد. مورخان از برگزاری آن در زمان آگوست شاه در تمامی سرزمین فری ژی، یونان، لیدی و آناتولیخبر می دهند؛ به ویژه از جشن و شادی بزرگ در سه روز 25 تا 28مارس(4 تا 7 فروردین). جشن های کهن نوروز در حوزۀ تمدنی ایران بزرگ، ازهندوستان تا آسیای مرکزی برگزاری می شده است، تا جایی که امروز، آیین های نوروزی در دیگر کشورهای جهان حتی در گوشه هایی از آفریقا نیز به چشم می خورد. چین، زنگبار و حوزه هایی خارج از تمدنایران بزرگ نیز، امروز با آیین و جشن های نوروزی تا حدودی آشناشده اند. اکنون که سازمان ملل نوروز را به ثبت جهانی رسانده و برپایی جشن های نوروزی را در سطح کشورها به رسمیت شناخته است، نگاهی به کشورهای حوزۀ نوروز و برپایی آیین نوروز در آن کشورها خواهیم داشت؛ کشورهایی که زمانی در حوزۀ تمدنی ایران باستان قرارداشتند و هر یک به نوعی نوروز را آغاز زایش طبیعت می خوانند و سنت های نوروزی را ارج می نهند.

نوروز در حوزۀ تمدنی ایران و آسیای میانه

گزارشی از آداب و رسوم کشورهای خاورمیانه در "نوروز"

ثبت جهانی نوروز فرصت انتقال ارزش های فرهنگی شرق به ملت های غربی

نوروز در افغانستان

نوروز عالم افروز در پاکستان

نوروز در قزاقستان

نوروز در گرجستان

نوروز در ترکمنستان

اسلام و نوروز

در روایات، اعمال و آداب مختلفی برای این روز بیان شده که خود حاکی از ارزش و اهمیت این روز دارد:

1.طهارت و پاکیزگی

امام صادق علیه السلام می فرماید: هرگاه نوروز فرا رسد غسل کرده و پاکیزه ترین لباسهایت را پوشیده و از معطرترین عطرهایت استفاده کن و آن روز را روزه بگیر.

2.هدیه دادن

در روز نوروز هدیه ای برای امیرالمؤمنین علی علیه السلام آورده شد. حضرت فرمودند این هدیه چیست؟ آنان پاسخ دادند امیرالمؤمنین امروز نوروز است امام فرمودند: هر روز را برای ما نوروز کنید.

3 پیامبر اکرم در مورد یاد و ذکر خدا در اعیاد چنین می فرماید: «زینوا اعیادکم بالتکبیر»اعیاد خود را با یاد و ذکر عظمت خدا زینت دهید.

4.صله رحم و دیدار با دوستان

در این روز ارتباط با بستگان و فامیل از اعمال نیکو و شایسته است، در روایات، نتایج و آثار فراوانی برای صله رحم بیان شده است؛ امام باقر علیه السلام می فرماید: ارتباط با خویشان، اعمال را پاکیزه می کند، دارائی ها را افزایش می دهد و بلاها را دور می کند و مرگ آدمی را به تاخیر می اندازد.

نوروز در آینه روایات

عيد نوروز از نظر اسلام

نوروز در فرهنگ شیعه

نوروز سالگشت شمسی غدیر

از غدیر قمری تا غدیر شمسی

عید نوروز و آداب و رسوم دینی و ملی

برترین بهار (امام زمان علیه السلام)

ترسیمی که از امام مهدی (عج) و دستاوردهای آن بزرگمرد، صورت گرفته است؛ مملو از جلوه های بهاری است. بالاتر این که از امام، به عنوان بهار نام برده شده است.

السلام علی ربیع الانام و نضرة الایام/سلام بر بهار مردم، خرّمی دوران

پس همی گویند هر نقش و نگار/مژده مژده نک همی آید بهار

از ویژگی بهار، باران فراوان، جوشش نهرها و چشمه ساران است:

مهدی فاطمه، خود ابر باران خیز، باران بهاری و چشمه جوشان است.

الامام السحاب الماطر و الغیث الماطل و الشمس المضیئه و السماء الظلیله و الارض البسیطه و العین الغریزه و الغدیر و الروضه؛ امام، ابر بارنده، باران پیاپی، آسمان سایه افکن، زمین گسترده، چشمه جوشان، برکه و گلزار است. او در بر جایی قدم نمی گذارد جز آن که بهاری شدن را به آن عرضه می کند و اسماعیل وار، چشمه ها را سیراب می گرداند.

برترین بهار

 

پیام های نوروزی رهبر معظم انقلاب

اگر شما می خواهید روز اوّلِ فروردین را هم برای خودتان روز «نو» و نوروز قرار دهید، شرط دارد؛ شرطش این است که کاری کنید و حرکتی انجام دهید؛ حادثه ای بیافرینید. آن حادثه در کجاست؟ در درون خود شما! «یا مقلّب القلوب و الابصار، یا مدبّر اللیل و النّهار، یا محوّل الحول و الاحوال، حوّل حالنا الی احسن الحال». اگر حال خود را عوض کردید، اگر توانستید گوهر انسانی خود را درخشان تر کنید، حقیقتاً برای شما نوروز است! اگر توانستید پیام انقلاب، پیام پیامبران، پیام امام بزرگوار و پیام خون های مطهّرِ بهترین جوانان این ملت را - که در این راه ریخته شده است - به دل خودتان منتقل کنید، برای شما نوروز است.

نوروز، مظهر ذوق و سلیقة ایرانی

سال ۹۴، سال «دولت و ملت، همدلی و هم‌زبانی»

رهبر معظم انقلاب در پیام نوروزی سال ۱۳۹۳

سال 92، سال حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی

پیام نوروزی رهبر معظم انقلاب در سال 1391

بازخوانی پیام های نوروزی رهبر انقلاب از سال 69 تا 90

نگاهی به انتخاب شعارهای ۲۱ سال اخیر رهبر معظم انقلاب

فرصت های طلایی نوروز

با آغاز سال نو، روح تازه ای در جان افراد دمیده می شود. این فرصت مانند سکوی پرش به سوی نیکی هاست؛ نیکی هایی که در قرآن کریم، به پیشی گرفتن در آن تشویق شده اند. این فضای زیبایی که با آغاز سال نو و طراوت فصل بهار، در اهالی نوروز پدید می آید، فرصتی برای تجربه های تازه معنوی است. برخی تنها نیازمند تغییر نگاه هستند تا آداب و تشریفات نوروزی خود را به سوی آسمانی و معنوی شدن، تغییر دهند. خداوند در قرآن این تغییر نگاه را به همگان سفارش کرده و از مؤمنان خواسته است تا از شرایط مادی خود برای توشه اندوزی معنوی، بهره گیرند. سفارش خداوند به ایمان آورندگان چنین است: وَابْتَغِ فِیمَا آتَاک اللَّهُ الدَّارَ الْآخِرَةَ وَلَا تَنسَ نَصِیبَک مِنَ الدُّنْیا وَأَحْسِن کمَا أَحْسَنَ اللَّهُ إِلَیک. (قصص: 77) در آنچه خدا به تو داده است، سرای آخرت را بجوی و بهره ات را از دنیا فراموش مکن و نیکی کن همچنان که خدا به تو نیکی کرده است.

نوروز؛ فرصت ها و مراقبت ها

فرصتهای طلایی نوروز

پیامهای نوروز و بهار

چند نگاه متفاوت به نوروز

خانه تکانی

محاسبه یک سال عمر از دیدگاه آیت الله صافی گلپایگانی

آشتی با خود

صله ارحام در قرآن و سنت

سعی کنیم آشتی بدهیم

بررسی سیره های اخلاقی ـ رفتاری معصومین(علیهم السلام) در مسئله قهر و آشتی

جوان و تعطیلات نوروزی

عید نوروز فصل رویش جشن و شادی

جشن سرور و شادی در نوروز

جشن نوروز

آسیب شناسی نوروز

عید نوروز و سنّت های پسندیدۀ آن مورد تأیید اسلام عزیز است. شادی و رفت و آمد خویشان با یکدیگر و نظافتی که قبل از عید انجام می شود، مورد تأیید و سفارش اسلام است و بسیار پسندیده می باشد. اما برخی از حواشی عید نوروز که در حدود بیست روز اتّفاق می افتد، ناشایست است و باید از آن اجتناب شود. رفت و آمد خیلی خوب است. به شرط آنکه تفاخر و چشم و هم چشمی و به رخ کشیدن زندگی های تجمّلی در آن نباشد. متأسفانه در بسیاری از دید و بازدیدها فخرفروشی وجود دارد. خانه و وسایل خانه، به رخ مهمانان کشیده می شود و این تفاخر است و گناه آن بسیار بزرگ می باشد. اگر در مجالس دید و بازدید، غیبت و تهمت و شایعه پراکنی و فتنه انگیزی باشد، عید آن افراد به عزا تبدیل می شود. امیرالمؤمنین می فرمایند: «کُلُّ یَوْمٍ لَا یُعْصَی اللَّهُ فِیهِ فَهُوَ عِیدٌ»، یعنی هر روزی که در آن گناه نشود، عید است. در برخی دید و بازدیدها به جای اینکه میوه و شیرینی تناول شود، غیبت می کنند و به قول قرآن کریم، گوشت برادر مردۀ خود را می خورند و عید خود را به عزا تبدیل می کنند.

توصیه های اخلاقی آیت الله مظاهری در مورد ایام نوروز

مراقبت های نوروزی

مدیریت روان شناختی روزهای نوروز

هفت سین اسراف

گلشن احکام؛ احکام عید نوروز

اعمال نادرست و خرافی در نوروز

استفتائات (احکام دید و بازدید)

پیش بینی جامعه ایرانی تا شب عید

تغذیه در نوروز

هم زمان با شروع سال نو و شکوفایی طبیعت، بسیار بجاست که با بازنگری در الگوی غذایی و عادات و رفتارهای تغذیه ای خود، فصلی نو و شکوفا را در تغذیه خود نیز آغاز کنیم. در این ایام، بازار مهمانی و دید و بازدید بسیار پررونق است و به همین نسبت، مصرف انواع شیرینی، شکلات، گز، سوهان، پشمک، آجیل و خشکبار افزایش می یابد. به طور کلی برنامه غذایی نادرست و نامنظم و خوردن های پیاپی و بی موقع، به ویژه در این روزها، وضعیت جسمانی را از سلامت و تعادل خود خارج می سازد، مگر آنکه پیش از فرا رسیدن این روزها، با اراده ای استوار، درباره شیوه تغذیه مان تصمیمی جدی بگیریم تا به مشکلی برنخوریم و در پایان این ایام به یادماندنی نیز، بهترین و زیباترین خاطرات نوروزی را در آغاز دفتر سال جدید حک کنیم.

تغذیه در نوروز

اعجاز سمنو

توصیه های غذایی در سفر        

سفرهای نوروزی

لحظه لحظه زندگی انسان سرشار از خاطرات تلخ و شیرین است. خاطراتی که زندگی ما را تشکیل می دهند و گاهی تا آخرین لحظه عمر نیز باعث شادی یا رنجش خاطرمان می شوند. خاطره سازترین وقایعی که در زندگی رخ می دهند، بیشتر در زمان های خاصی صورت می گیرند. فرصت ها نیز مانند ابرها در حرکتند و تکرار ناپذیرند. به راحتی می توان ادعا کرد که یکی از زیباترین و خاطره سازترین مقاطع زمانی، سفرهایی است که هر کس در طول عمر خویش انجام می دهد. چه سفرهای کوتاه و داخل شهری و چه سفرهای طولانی و بلند مدت و این مطلب را با رجوع به سفرنامه ها می توان دریافت.

سفر، روح زندگی

آداب سفر

اخلاق و آداب سفر در اسلام (وظیفه مسافر در طول سفر)

احکام سفر

جاذبه های گردشگری ایران

جاذبه های گردشگری مذهبی

معرفی یادمان های دفاع مقدس

توصیه های غذایی در سفر

بایدها و نبایدهای تغذیه در مسافرت

نرم افزار «سفریاب» اطلس جامع ایران

پرتال سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

نوروز در محضر شهدا

بار دگر، بهار از راه می رسد و از عطر خون سرخ شهیدان است که نوروزمان خجسته و خوشبوست و در موسم شکفتن ایمان بر شاخسار جان خلایق نوروز، دیدنی است. اینک دوباره فصل «یقین» است و با رویش جوانه «باور» در بوستان سبز «توکل» گلبوته های عزت و ایثار، چیدنی است.

نوروز در سخن شهیدان

با خاطرات راهیان نور

باید سفر کرد به .....

سفرنامه راهیان نور

کاروان می رود

سفره هفت سین در جبهه ها

ادبیات نوروزی

بهار آمده است با قامتی خجسته و سبزینه پوش. یادآور بلندای قیامت، و هر غنچه و گلی که قد می کشد، پیراهنی از معاد بر تن دارد.بهار آمده است با آیینه ای در دست از حکمت و معرفت و شکفتن، سرشار از آوازِ چلچله های بیداری، شوقمند و بی قرار؛ چونان پرنده ای که از قفس رها می شود. بهار آمده است؛ این راز برجسته طبیعت، این تحول و تغییر، این خاطره معطّر خاک، این غلغله گل و چهچهه بلبل و رقص سنبل. بهار آمده است؛ عطر کمال طبیعت، سرّ عیان شده عظمتِ خلقت، نشانه نور، اشاره سرور، رمز شگفتی و شادی، فصل زیبای بیداری. سلام بر بهار، سلام بر ماه گل نشان، سلام بر رستاخیز رنگ ریز طبیعت. سلام فراوان بر بهاران و هر چه بهاری است. سلام بر سبزه نای دوستی و سلام بر همه دوستان!

نوروز در شعر دیروز

عید نوروز در شعر امام خمینی(ره)

بهار و عید نوروز، از نگاه شعر و شاعری

ز کوی یار می آید نسیم باد نوروزی / تأثیر قرآن بر بهاریه های شعر فارسی

بهار

سخن اهل دل

در گذر ایام

فقط؛ با یک گل بهار می شود!

در انتظار لاله ها

زخم (سفره هفت سین یک جانباز)

سفره هفت سین در جبهه ها

بهار خانه ما

شکل دگر خندیدن / هفت سین + اس ام اس

بسیار سفر باید، تا پخته شود خامی

پیامک های نوروزی

دلسوختگان روز طبیعت!

نفس کوه با عطر علف

کلمات کلیدی
بهار  |  صله ارحام  |  عید نوروز  |  جشن نوروز  |  ویژه نامه  | 
لینک کوتاه :